αn anthology of Tolis Nikiforou's poems with pictures by Julia Fortouni.
εξαίσια άνθη του νερού
και πάλι στα κρυφά ανθίζει ο κόσμος
βαθύ γαλάζιο, κοίταξέ με
και ούτε καν γνωρίζει τ' όνομά της
με λάμψεις κίτρινες φωτίζει
μοναχικός λύκος αναζητά ουρανό
ούτε ένα ξέφτι απ' το χαμόγελό σου
αχ
άλφα στερητικό
μοναξιά
ξένες χώρες
μυστικοί δρόμοι, 3
μυστικοί δρόμοι, 2
μυστικοί δρόμοι, 1
ο πλοηγός του απείρου, 4
ο πλοηγός του απείρου, 3
ο πλοηγός του απείρου, 2
αχ

το εντελώς πρόσφατο αυτό ποίημά μου δημοσιεύεται
εκτός σειράς, ύστερα από πρόκληση της φίλης μου
ερωτικής ποιήτριας, Χαράς Ναούμ
είσαι μια προσμονή
μια μυστική φωνή
ήχος βημάτων στο πλακόστρωτο
που σβήνει τις κραυγές της πόλης
είσαι ένα ρίγος
φτερούγισμα στα γόνατα ως τα δάχτυλα
και τα μισάνοιχτά σου χείλη
η μουσική από λευκά σεντόνια
είσαι ένα χνώτο υγρό
μεθυστικό
σπαρακτικά ηδονικό
στα μάτια μου είσαι φως
μια μακρινή πατρίδα
λάμψη βαθιά στον ουρανό
οικεία και άγνωστη
και μαγική
είσαι βελούδο εκστατικό
ένας σπασμός κι ένας λυγμός
που δεν τελειώνει
ο πλοηγός του απείρου, 1
καθώς σιωπηλός μας οδηγεί
πέρα από τις γνωστές θάλασσες
πλοηγός του απείρου
με πρόσωπο σκοτεινό
έχουν πολλά να εξερευνήσουν
τα τυφλά μας μάτια
τα μυστικά της άλλης όχθης
τι κρύβεται πέρα από την αγάπη
πώς από μαύρο πυρήνα
εκσφενδονίζεται ακέραιο το φως
ο δικός του ουρανός
είναι μια έρημος με υπόγεια νερά
ένας ανεξερεύνητος γαλαξίας
όπου καίγονται οι ψυχές σαν άστρα
Il pilota dell’ infinito, 1
Le sue tentazioni sono imperscrutabili
poiche silenzioso ci guida
oltre I mari sconosciuti
il pilota dell’ infinito
con volto scuro
hanno molte cose da scrutare
i nostri ciechi occhi
i segreti dell’ altra sponda
cosa si nasconde oltre l’ amore
come da un nero nucleo
si scaglia intera la luce
il suo cielo
e un deserto con aque sotterranee
una inesplorata galassia
dove le anime bruciano come stelle
traduzione di prof. Constantinos Nicas,
Istituto Universitario Orientale, Napoli
da “Il pilota den infinito”, 1986
λουσμένη στην ομίχλη όπως το σαββατόβραδο

θα σε περιμένω
λουσμένη στην ομίχλη
όπως το σαββατόβραδο
ένα όνειρο του φανοστάτη
πάνω απ' τη θάλασσα
εκεί που ο δρόμος μόλις άρχισε
εκεί που κάνει η δίψα το αδύνατο να ανθίσει
εκεί που η προσμονή θαμπά φωτίζει
χιλιάδες μυστικά και θαύματα
bathed in the fog like a saturday night
bathed in your eighteen years
I' ll be waiting for you
bathed in the fog
like a saturday night
a dream of the lamp-post
over the sea
at the road that has only started
at the impossible that blossoms in my thirst
my craving dimly lighting
thousands of miracles and secrets
translated by Tolis Nikiforou
from Dust in the sky, 1998
από τις χαραμάδες των ματιών μου

αργά τη νύχτα γλίστρησε
από τις χαραμάδες των ματιών μου
και κάθισε κοντά μου το θηρίο
με πέλματα ένα σκοτεινό βελούδο.
ήρθα για να σε πάρω, μου ψιθύρισε
και μη φοβάσαι
το αίμα σου στα νύχια μου
και τη δική σου μυρωδιά στο χνώτο μου.
μαζί θα ταξιδέψουμε
πίσω από τον καθρέφτη
στη χώρα που δεν γνώρισαν οι λέξεις
μαζί σαν αντανάκλαση
θα ξαναγεννηθούμε
from the fissures of my eyes
late at night the beast slipped out
from the fissures of my eyes
and sat beside me
with paws of dark velvet.
I've come to take you, it whispered,
and do not fear
your blood on my claws
and your own smell in my breath,
together we shall travel
behind the mirror
to countries unknown to words,
as a reflection together
we shall be reborn
Translated by Tolis Nikiforou
from Dust in the sky, 1998
το κίτρινο περπάτημα στα χόρτα

την ώρα που ένιωθα ασφαλής
στην πέτρινη σιγή του κόσμου
άνοιξαν ξαφνικά
οι μυστικοί κρουνοί το απομεσήμερο
και η αυλή πλημμύρισε
κίτρινες πεταλούδες
γιορταστικά πολύφωτα
ιπτάμενα ίχνη
του απρόσιτου που ενεδρεύει.
την ώρα που ένιωθα ασφαλής
με ξύπνησε το κίτρινο περπάτημα στα χόρτα
κι είδα μέσα στο φως να ξεπροβάλλει η τίγρη
the yellow footsteps on the grass
the moment I felt safe
in the stone silence of the world
secret springs gushed out suddenly
flooding the afternoon courtyard
with yellow butterflies
festive chandeliers
flying traces of immensity lurking.
the moment I felt safe
I was roused by the yellow footsteps on the grass
and saw the tiger emerging from the light
Translated by Tolis Nikiforou
from Dust in the sky, 1998
ο εσωτερικός εχθρός
και σε άγνωστες διαστάσεις των κυττάρων
ελλοχεύει ο θανάσιμος αντίπαλος
ένας καταχθόνιος συνωμότης
που απεργάζεται την καταστροφή μας
με αξιοθαύμαστη υπομονή
να φοβάσαι την πικρή γεύση της μοναξιάς
και το ανεξερεύνητο φάσμα της αλήθειας
the enemy within
in secret networks of the brain
and unknown dimensions of the cells
the deadly adversary lies in ambush
an infernal conspirator
plotting our destruction
with fascinating persistence
beware of the bitter taste of solitude
and the unexplored spectrum of truth
translated by Tolis Nikiforou
from Pilot to the infinite, 1986
έσχατη λάμψη των ματιών

με την έσχατη λάμψη των ματιών
εισπλέουμε στον άπειρο χρόνο
στο έλεος που συνθέτουν τα φωνήεντα της σιγής
σε μιαν άλλη διάσταση ανήκουμε τώρα
προσπελάσαμε το απαγορευμένο υψίπεδο
που εκμηδενίζει την ανθρώπινη οδύνη
κατακτήσαμε τη θάλασσα της ουτοπίας
ακούσια εγκαταλείποντας στον γρανίτη
το οπτικό πεδίο της οπισθοφυλακής
από μας δεν μπορείτε πια να ζητήσετε
ούτε μια προσωρινά παρήγορη αυταπάτη
η ψυχή μας πάλλεται και δονείται
σε χώρο της αιώνιας απουσίας
υπήρξαμε ένα παιδικό μυστικό
που συγχέεται με τ' όνειρο
και παραμένει ανεξιχνίαστο
a last gleam in the eyes
with a last gleam in the eyes
we have sailed into infinite time
into the mercy composed by the vowels of silence
to another dimension we now belong
we have reached the forbidden highlands
transcending human sorrow
we have conquered the sea of utopia
leaving on the granite behind
the visual field of the rearguard
you may not ask from us anymore
even a momentary soothing illusion
our souls move and throb
in a place of eternal absence
we have been a child's secret
that is confused with dreams
and remains unsolved
Translated by Tolis Nikiforou
from Waving the red and black flag of utopia, 1997
βυθισμένοι σε αχνά χαμόγελα και φως
και ζεστούς σκούφους
φορώντας τις μαγικές τους μπότες
βυθισμένοι σε αχνά χαμόγελα και φως
κάθε πρωί εισπλέουν
στο νηπιαγωγείο της γειτονιάς
οι άγγελοι που δεν γνωρίσαμε.
σαν μπίλιες απ' τις τσέπες τους
στο χώμα απλώνουν
όλα τ' αστέρια τ' ουρανού
μας δείχνουν τον θεό
που δεν πιστέψαμε
σκορπίζουν στον αέρα θαύματα
που δεν αξίζουμε
με μιαν ανάσα τους στηρίζουν
την ετοιμόρροπη ζωή μας
submerged in faint smiles and light
in coloured raincoats
and warm caps
wearing their magic boots
submerged in faint smiles and light
each morning the angels we have never known
sail in the neighbourhood kindergarden.
like marbles from their pockets
on the ground they spread
all the stars of the sky
they point to the god
we have not believed
they scatter in the air miracles
we do not deserve
propping up our crumbling life
with a single breath
translated by Tolis Nikiforou
from Dust in the sky, 1998
ένα ποτάμι στοιχειωμένο
είναι το αίμα μου
από προγόνους και μνήμες σκοτεινές
λάμψεις της αστραπής
που σχηματίζουν λέξεις
ταξίδια μυστικά
σε χώρες που ποτέ δεν γνώρισα.
ένα ποτάμι στοιχειωμένο
είναι το αίμα μου
μια μουσική
ένα μελλοντικό καράβι
πλησίστιο που περιπλανιέται
σε κατακόμβες φωτεινές του γαλαξία
a haunted river
my blood is a river
haunted by forefathers
and dark memories
flashes of lightning forming words
secret travels
to countries I have never known.
my blood is a haunted river
a piece of music
a future ship in full sail
lost in the luminous catacombs
of the milky way
translated by Tolis Nikiforou
from Dust in the sky, 1998
γράμμα

συγχώρα με για τον βαρύ χειμώνα
σου αναγγέλλω την επιστροφή των πελαργών
και σου χαρίζω δυο μικρά ποιήματα
να στροβιλίζονται στον κήπο σου
σαν ανοιξιάτικες νιφάδες
είσαι καλά;
letter
to Isadora
forgive me for the heavy winter
I now announce the storks' return
and send you two little poems
to swirl round in your garden
like spring snowflakes
are you all right?
translated by Tolis Nikiforou from Pilot to the Infinite, 1986
Ελλάδα 1979
πολιτείες παραδομένες στο μπετόν
δρόμοι σημαδεμένοι με ξενικές επιγραφές
κάθε οικοδομή και μια τράπεζα
κάθε γωνιά κι ένα φροντιστήριο
κάθε διαμέρισμα κι ένα διαφθορείο
οι νέοι με τα μηχανάκια
τα αυτοκίνητα στο πεζοδρόμιο
αναρίθμητα ξενοδοχεία και υπηρέτες
εκτρώσεις σε ιδιωτικά ιατρεία
οι άρρωστοι στους διαδρόμους των νοσοκομείων
δεκατρείς χιλιάδες δικηγόροι στην πρωτεύουσα
και οι εργολάβοι σε απεργία
με παγάκια και ξηρούς καρπούς
προδότες που δοξολογούνται
δοσίλογοι που αμείβονται
χαφιέδες που καταχωρούν τα ίχνη της αγωνίας μας
στο καφενείο του χωριού ο λαός περιμένει
πριν και μετά τις διαφημίσεις
το επόμενο έμβασμα του μετανάστη
το επόμενο αστυνομικό σήριαλ
την επόμενη μοναδική διέξοδο
κοινή ευρωπαϊκή εξαγορά
τα ψάρια νεκρά
ο αέρας μαύρος
η γη πουλημένη
ελεύθερο αστικό καθεστώς και ιδιωτική πρωτοβουλία
κι η ελιά να γαντζώνεται με πείσμα
ν' απλώνει παλάμες σ' έναν απίστευτα γαλάζιο ουρανό
αιώνες τώρα
και τα πεύκα να χαϊδεύουν τη θάλασσα
πατρίδα μου
το μεγαλείο σου τέλος δεν έχει
Hellas 1979
my homeland, with blood I write your history
cities surrendered to concrete
streets scarred with foreign signs
in every building a bank
in every corner a school of foreign languages
every apartment a place of corruption
wild kids on mopeds
cars on the sidewalks
uncounted hotels and servants
abortions in private offices
sick people in the halls of hospitals
thirteen thousand lawyers in Athens
drinks on the rocks and roasted nuts
contractors on strike
traitors praised
collaborators rewarded
narks recording the tracks of our agony
before the commercials and after
people wait at the cafe in the village
for the immigrant's next money order
for the next serial cop show
for the next exclusive outlet
for the common european buy-out
the fish are dead
the air is black
the land is sold up
bourgeois status quo and free enterprise
and the olive tree grappling stubbornly
palms branching toward an incredible blue sky
for centuries
and the pines caressing the sea
my homeland
there is no end to your grandeur
Translated by Domna Pastourmatzi and Michael Mott
from Tolis Nikiforou, Me ti Fotia sta Matia (With the Fire
in the Eyes), 1982, Displacements, International Quarterly,
Volume 2, No. 4, 1996.
Ποιήματα στα αγγλικά
Ποιήματα στα ιταλικά
Ανθολόγηση πεζών κειμένων
-
Όπως η γάτα με το ποντίκιΠριν από 6 χρόνια
χρωστάμε μόνον
το φως του κόσμου
(1979)
η επανάσταση αγναντεύει το άπειρο
(1979)
είμαι ένα πυρωμένο σίδερο
που ανεξίτηλο σφραγίζει
στη μήτρα σου το μέλλον
κάθε σου ηδονικός σπασμός
μια οιμωγή του κόσμου που γεννιέται
είμαι η ίδια η ζωή
και είμαι αθάνατος
(1979)
το άπειρο μιλάει με τη φωνή μου
(1979)
ο έρωτας ραπίζει
το πέτρινο πρόσωπο της ανυπαρξίας
(1980)
φύλλο το φύλλο απόρθητη
στην έρημο η όαση θα φυτρώσει
(1991)
οι νεκροί
για πάντα άτρωτοι από τη μοναξιά ή την αγάπη
(1991)
τα όνειρα που μείναν όνειρα
κι έτσι διατήρησαν το άρωμα του ονείρου
στα μαγεμένα στενοσόκακα της μνήμης
(1994)
παρέκει ούτε μια μοίρα αστέρι μου
λιγότερο ούτε ένα στίχο από τον ουρανό
(1997)
κι όσο χρόνο τον χρόνο στο βάθος σβήνεις
τόσο πιο καθαρά λάμπεις στα μάτια μου
(1999)
σε ξένες θάλασσες για πάντα χάθηκε η Κυριακή
με το βαθύ γαλάζιο ιστιοφόρο των ματιών της
(1999)
σε κάποιαν άλλη εποχή πρέπει να ζήσαμε μαζί
σε κάποια χώρα μακρινή σε ξέρω
(1999)
έζησα χρόνια, διάβασα, ταξίδεψα,
όμως ποτέ δεν έμαθα ποιος είμαι
(1999)
βραχνά οι σειρήνες μας καλούν μες στην ομίχλη
(1999)
είμαι όσα μου δόθηκαν
μια στάλα κόκκινο στο απέραντο του μπλε
ένα ελάχιστο κομμάτι από το τίποτα
(1999)
το δέος μέσα μου ιχνηλατώ
να ζωγραφίσω το δικό του φως
(2002)
το κάθε τι ένα τίποτα κι ένα αιώνιο μυστικό
το κάθε τι ένα τίποτα και ένα θαύμα
(2002)
υπάρχει μέσα μου ένα φως
που αστράφτει μέσα στη μεγάλη νύχτα
και δεν παραδίδεται
(2002)
με δέος προφέρεται η ποίηση
καθώς προφέρει ανθίζοντας
ένα ξερό κλαδί το προαιώνιο ρίγος του
(2002)
το ποίημα επιλέγει τον δικό του χρόνο
για να γεννηθεί
είναι ένας ξένος που κατοικεί από παλιά στο σπίτι μας
(2002)
όλα θα ξαναγίνουν χώμα
όλα θα παραμείνουν ανεξιχνίαστα
και θ’ απλωθεί μπροστά μας το μεγάλο τίποτα
και η απόλυτη ελευθερία
(2002)
δακρύζει κείνο το τίποτα της νιότης μας
που ήταν τα πάντα
(2007)
άνθη της μνήμης
εξαίσια άνθη του νερού
(2007)
εσύ τρομάζεις κι εγώ τρέμω
μα σ’ αγαπώ
μ’ όλα τα γράμματα
μ’ όλα τα ρήματα
τα επιφωνήματα
με τη σιωπή μου
σ’ αγαπώ
(2009)
Συνεργάτες -Compiled by
Αναγνώστες - Readers
Αρχειοθήκη ιστολογίου
-
►
2021
(13)
- ► Δεκεμβρίου (1)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Φεβρουαρίου (1)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2020
(16)
- ► Δεκεμβρίου (1)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Φεβρουαρίου (1)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2019
(13)
- ► Δεκεμβρίου (1)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Φεβρουαρίου (1)
- ► Ιανουαρίου (1)
-
►
2018
(17)
- ► Δεκεμβρίου (2)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2017
(15)
- ► Δεκεμβρίου (1)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Φεβρουαρίου (1)
- ► Ιανουαρίου (1)
-
►
2016
(21)
- ► Δεκεμβρίου (2)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2015
(20)
- ► Δεκεμβρίου (1)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2014
(22)
- ► Δεκεμβρίου (2)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2013
(23)
- ► Δεκεμβρίου (2)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2012
(22)
- ► Δεκεμβρίου (2)
- ► Σεπτεμβρίου (1)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2011
(31)
- ► Δεκεμβρίου (3)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (2)
- ► Ιανουαρίου (2)
-
►
2010
(46)
- ► Δεκεμβρίου (5)
- ► Σεπτεμβρίου (2)
- ► Φεβρουαρίου (4)
- ► Ιανουαρίου (4)
-
►
2009
(159)
- ► Δεκεμβρίου (6)
- ► Σεπτεμβρίου (5)
- ► Φεβρουαρίου (18)
- ► Ιανουαρίου (42)
-
►
2008
(43)
- ► Δεκεμβρίου (43)
λέξεις αμετανόητες
ένας μισοσβησμένος στίχος
σ' αρχαία μετόπη της γενέθλιας πόλης
μέσα στο κάθε κύτταρό μου
ήταν γραμμένη η προαιώνια ουτοπία
έτσι ακριβώς όπως την είχε ονομάσει
ο καθημερινός τριγύρω θάνατος
πάντα ταξίδευα
αφού ο βαρδάρης σου με γέννησε
και το άλφα της αγάπης σου
με σφράγισε πατρίδα
αφήνοντας ορθάνοιχτες τις πύλες μου
ποτέ το ψέμα δεν προσκύνησα
την ποίηση δεν εγκατέλειψα
τα κάστρα στο γαλάζιο όταν προσεύχονται
πέρα ως πέρα φωταγωγημένα
από τα μάτια των παιδιών
Τόλης Νικηφόρου














